20 sierpnia 2026 r. w Teatrze Maska w Rzeszowie odbyła się konferencja w ramach III edycji Festiwalu Literackiego „Łączy nas bajka”. Organizatorzy w pierwszym dniu festiwalu  stworzyli ważną przestrzeń dla bibliotekarzy, nauczycieli, edukatorów oraz wszystkich osób zainteresowanych literaturą dla dzieci i młodzieży.

Głównym filarem konferencji były relacje, emocje, neuroróżnorodność, hejt i dbałość o zdrowie psychiczne młodych ludzi. Prelegenci wskazywali uczestnikom kierunki, którymi można podążać w wykorzystaniu wartościowej literatury, w celu poznania świata, w którym żyje młode pokolenie. Myśl przewodnia konferencji „Łączy nas… Rozmowa” była początkiem w trakcie trwania festiwalu, w szukaniu literackiego i nie tylko wsparcia dzieci i młodzieży. 

W tym wyjątkowym wydarzeniu na Podkarpaciu, Stalową Wolę reprezentowała Beata Życzyńska, dyrektor Miejskiej Biblioteki Publicznej im. M. Wańkowicza w Stalowej Woli wraz z bibliotekarkami oraz Monika Pachacz-Świderska, zastępca prezydenta miasta. 

Po powitaniu zgromadzonych gości przez Bożenę Jandę, dyrektor Wojewódzkiej i Miejskiej Biblioteki Publicznej w Rzeszowie rozpoczęła się cześć merytoryczna w wykonaniu zaproszonych prelegentów. „O roli czytania w budowaniu więzi” popartą wieloaspektowością tekstów literackich skierowanych dla dzieci, opowiedziała Joanna Piekarska, prezes Polskiej Sekcji IBBY, literaturoznawca i bibliotekarka. Następnie Aneta Korycińska, znana jako „Baba od polskiego” oraz Marta Lipczyńska-Gil, redaktor naczelna Wydawnictwa Hokus-Pokus wystąpiły z prelekcją „Książki włączające, czyli potrzebujemy bohaterów podobnych do nas. O ukazywaniu neuroatypowości w powieściach YA i literaturze młodzieżowej oraz dziecięcej”. Nie zabrakło głosu polskiego rynku wydawniczego - Wiesława Jędrzejczyk z Wydawnictwa Literatura przedstawiła wykład „Moc opowieści - książki podejmujące temat relacji rodzinnych, rówieśniczych oraz higieny cyfrowej”, natomiast Martyna Kądzioła z Wydawnictwa Mamania prezentację „Od Neurobajek do Krecika Rozrabiaki. Książki Mamanii o emocjach, neuroróżnorodności i dobrostanie”. Z kolei Agnieszka Stróżyk-Dembińska z Wydawnictwa Zakamarki, wystąpieniem „Szafran, szkiery i cukierki na wagę. O szwedzkiej literaturze dla dzieci i jej tłumaczeniu” zabrała uczestników w świat szwedzkich kanonów literatury dziecięcej. 

Druga część konferencji dotyczyła hejtu i przemocy słownej, jednego z najtrudniejszych zagadnień w relacjach rówieśniczych. Wystąpienie Przemka Staronia „Hejt – niewidzialna przemoc. Tworzenie świadomości o mocy słów poprzez literaturę” pokazało, iż moc słowa jest ogromna i od nas wszystkich zależy czy będzie to moc wspierająca czy wyniszczająca drugiego człowieka.

Zakończenie wydarzenia miało bardzo trudny i wymowny charakter. Młodzi aktorzy przedstawili uczestnikom spektakl „Kije i kamienie”, który sprzyjał refleksjom nad zjawiskiem przemocy, zachowań destrukcyjnych i pilnej potrzeby konkretnych działań wspierających dzieci i młodzież w sytuacjach trudnych. W tym również celu organizatorzy zainicjowali rozmowę z psychologiem Przemysławem Chruścielem z Fundacji PRO-FIL. 

Drugi dzień podkarpackiego festiwalu literackiego miał miejsce w 10 miastach województwa podkarpackiego, m. in. w MBP im. M. Wańkowicza w Stalowej Woli. Najmłodsi mieszkańcy Stalowej Woli mieli okazję spotkać się z opowiadaczem i podróżnikiem Szymonem Góralczykiem-Armatowskim, który zabrał dzieci w świat opowieści pt. „O smokach i nie-smokach. Baśnie z Wysp Brytyjskich”, przy dźwiękach etnicznych instrumentów muzycznych. Kolejnym gościem był autor książek dla dzieci Wojciech Widłak i jego ciekawe historie o zbójcach, wiedźmach i skarbach z Gór Świętokrzyskich. Do 13 września jest również dostępna wystawa Narodowego Instytutu Kultury i Dziedzictwa Wsi „Diabelska sól i inne bajki ludowe”.

Organizatorem wydarzenia była Wojewódzka i Miejska Biblioteka Publiczna w Rzeszowie. Zadanie sfinansowano ze środków budżetu Województwa Podkarpackiego.

tekst i foto: MBP Stalowa Wola